Σινεμά

Γιατί η Θλιμμένη Τζάσμιν είναι σπουδαία ταινία

Θα ήταν μια ήσυχη μέρα στο νοικοκυριό των Άλεν. Η Σουν Γι θα είχε επιστρέψει από κάποια κοινωνική εκδήλωση, ή από ψώνια με φίλες, ή μπορεί και κάποιος να την πήρε τηλέφωνο και να της το είπε. «Τα έμαθες;» Αυτή η φράση «Τα έμαθες» που θα την κουβαλούσε για κάποιες ώρες μαζί της μέχρι ο σύζυγός της, Γούντι, να επιστρέψει από τη δουλειά και να κάτσει και εκείνη να του πει με τη σειρά της «Τα έμαθες;»

«Η κυρία Τάδε, πρώην μεγαλοαστή, βίωσε μια απότομη πτώση της κοινωνικής της θέσης, με αποτέλεσμα να πρέπει να συρρικνώσει δραστικά τον τρόπο ζωής της. Μπορείς να το φανταστείς; Πλέον έχει μεταλλαχθεί σε κάποια που πρέπει να ψωνίζει μονάχα από παζάρια ή ακόμα και να δουλεύει».

Αυτή η συζήτηση (ή πρέπει να φανταστούμε ότι κάπως έτσι έγινε, τελοσπάντων) ήταν αυτή που κινητοποίησε τους δημιουργικούς μηχανισμούς του Γούντι Άλεν και τον έκανε να θελήσει να γράψει τη Θλιμμένη Τζάσμιν.

«Σκέφτηκα πως αν αυτή η γυναίκα ήταν, κατά κάποιον τρόπο υπεύθυνη για αυτή την κάθοδο, τότε θα μπορούσες να μιλήσεις και για τραγωδία, με την ελληνική έννοια του όρου» δήλωσε πρόσφατα ο Άλεν σε συνέντευξή του, δίνοντας το στίγμα της ταινίας που ήθελε να δημιουργήσει.

Ο πλούσιος σύζυγος της Τζάσμιν μπαίνει φυλακή για απάτες και εκείνη αναγκάζεται να εγκαταλείψει τη μεγάλη ζωή και τη Νέα Υόρκη και να πάει να μείνει με την κατά πολύ φτωχότερη αδελφή της στο Σαν Φρανσκίσκο. Εκτός από τα οικονομικά της προβλήματα, έχει όμως να αντιμετωπίσει και τις κρίσεις πανικού που παθαίνει καθώς και τον νέο σύντροφο της αδελφής της.

Η Θλιμμένη Τζάσμιν δεν είναι σίγουρα κωμωδία. Η ηρωίδα της ταινίας είναι τόσο τραγική όσο την είχε φανταστεί αρχικά ο δημιουργός της.

Ο σκηνοθέτης αποφάσισε να «μπλέξει» κινηματογραφικά το πριν και το μετά. Η ταινία του δεν έχει γραμμική αφήγηση, αλλά διακόπτεται για να αφηγηθεί παράλληλα τις δύο ιστορίες. Έτσι ο θεατής έχει τη δυνατότητα να συμπληρώνει την ιστορία της Τζάσμιν σαν παζλ: η σχέση με το σύζυγο, η πτώση του, η προσπάθειες εξεύρεσης εργασίας, η πτώση της. Κάποια δεν αποφασίζει να μας τα δώσει ποτέ. Αφήνει τον θεατή να τα φανταστεί, να συμπληρώσει τα κομμάτια από δεκάδες άλλες παρόμοιες ιστορίες, να αντλήσουμε έμπνευση από δικά μας «τα έμαθες για…»

Η Τζάσμιν μπορεί να είναι θλιμμένη, η ταινία όμως δεν είναι. Με χιούμορ και ανθρωπιά, ο Γούντι Άλεν προσεγγίζει τον κεντρικό του χαρακτήρα και την ιστορία του σαν ένα κάπως εξωτικό (αλλά όχι και τόσο σπάνιο) φρούτο που πουλιέται φτηνά στους πάγκους των πλανόδιων.

Η ταινία του δεν γίνεται ποτέ καθαρόαιμο δράμα. Ο Γούντι Άλεν καταφέρνει και κάνει τα γέλια να αντηχήσουν στην κινηματογραφική αίθουσα, καθώς οι δύο κόσμοι διαπλέκονται και συγκρούονται: από τα πλούσια διαμερίσματα του Μανχάταν στο σουπερμάρκετ όπου δουλεύει η αδελφή της Τζάσμιν, η απόσταση είναι μεγάλη.

Ή ίσως και να μην είναι.

Προς τιμήν του ο Γούντι Άλεν κάνει μια ξεκάθαρα γουντι-αλενική ταινία. Η τζαζ μουσική, το σενάριο, οι διάλογοι, οι μουρντάρηδες σύζυγοι, όλα αυτά εμπίπτουν στο γουντι-αλενικό σύμπαν. Η πρωταγωνίστρια του, όμως, μοιάζει βγαλμένη από άλλη ταινία (πιο σοβαρή και τραγική από τις περισσότερες κινηματογραφικές γυναίκες του Γούντι Άλεν), αλλά όχι και από άλλη εποχή.

Γιατί ο σκηνοθέτης – σεναριογράφος βρήκε τον κατάλληλο τρόπο να μιλήσει για την κρίση και τις συνέπειές της. Για ανθρώπους που χρειάζεται να κάνουν θυσίες σε αυτά που είχαν συνηθίσει, να δουλέψουν σε δουλειές που δεν θα δούλευαν ποτέ, να μάθουν από την αρχή να κάνουν πράγματα.

Χωρίς να θέλω να αποκαλύψω την κατάληξη, ο Γούντι Άλεν δεν δίνει στην ηρωίδα του το αναμενόμενο τέλος. Δίνει το τέλος που ο ίδιος θεωρεί ως κατάλληλο και που δεν θα μπορούσε τελικά να είναι και διαφορετικό.

Φυσικά, η Κέιτ Μπλάνσετ είναι εξαιρετική μέσα στην συναισθηματική της αστάθεια.

Η ηρωίδα του Γούντι Άλεν προσπαθεί να αντιμετωπίσει με αξιοπρέπεια τις κοσμογονικές αλλαγές που συμβαίνουν στη ζωή της, αλλά όταν βλέπει ότι δεν τα καταφέρνει, βρίσκεται σε κατάσταση απελπισίας. Το μέγεθος της φαντασιοπληξίας της δείχνει το στίγμα της άρνησής της να αντιμετωπίσει την πραγματικότητα.

Αλλού δυναμική, αλλού εύθραυστη, αλλού ράκος, η Κέιτ Μπλάνσετ, σε μία από τις καλύτερες ερμηνείες της καριέρας της βάζει πλώρη για Όσκαρ.

Αλλά και η συμπρωταγωνίστριά της, Σάλι Χόκινς, δίνει μια σπουδαία ερμηνεία στον ρόλο της τρυφερής και λίγο αφελούς αδελφής της Τζάσμιν που προσπαθεί να προσεγγίσει την αδελφή της, μόνο και μόνο για να συναντήσει ξανά και ξανά τόιχο. Δεν αποκλείεται να τη δούμε και αυτή υποψήφια.

Και φυσικά ο Γούντι κινηματογραφεί υπέροχα τις μητροπόλεις του. Τόσο τη γνώριμή του πια Νέα Υόρκη, όσο και το Σαν Φρανσίσκο. Είναι πλέον ο καλύτερος τουριστικός πράκτορας του σινεμά!

Τελικά να τη δω;

Οπωσδήποτε! Η ταινία του Γούντι Άλεν μιλά για την εποχή της κρίσης χωρίς να σου πλακώνει την καρδιά (αν και δημιουργεί μια χαρμολύπη), ενώ διαθέτει και μια υπέροχη πρωταγωνιστική ερμηνεία.

Αγγελική Στελλάκη

Η πρώτη ταινία που είδε σε κινηματογραφική αίθουσα ήταν το Χορεύοντας με τους Λύκους. Κατά τη διάρκεια του οποίου διάβαζε Μίκι Μάους, σπάζοντας τα νεύρα όλων. Σε σινεφίλ μονοπάτια οδηγήθηκε όταν, κατά τη διάρκεια μοναχικών κινηματογραφικών βραδινών περιπλανήσεων, διαπίστωσε ότι νοιώθει μια παράξενη ευτυχία, κάθε φορά που τα φώτα χαμηλώνουν, ο ήχος του προτζέκτορα πλημμυρίζει το χώρο και μυρωδιά ποπ κορν ξεχύνεται στην αίθουσα.

Μια σκέψη για το “Γιατί η Θλιμμένη Τζάσμιν είναι σπουδαία ταινία

  • Βρήκα την ταινία εξαιρετική, σκληρή και πολύ κοντά στην ελληνική πραγματικότητα γι αυτό και το συναίσθημά μου ήταν βαρύ. Η ραγδαίες αλλαγές στη ζωή, ειδικά όταν αυτές οι αλλαγές δεν είναι ευχάριστες, είναι πολύ δύσκολα διαχειρίσιμες από τους πρωταγωνιστές. Η Κέητ Μπλάνσετ για μια ακόμη φορά δίνει ρεσιτάλ υποκριτικής. Εξίσου υπέροχη και η Σάλι Χόκινς… Η Θλιμμένη Τζάσμιν, είναι μια σπουδαία ταινία, από αυτές που σε κεντρίζουν, σε προβληματίζουν καιρό μετά το πέρας τους και μένουν στην κινηματογραφική ιστορία ώς 7η τέχνη

    Σχολιάστε

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *